Goldman Sachs, eylül ayında para piyasası fonlarından çıkan 13 milyar doların yaklaşık yarısının yurt içindeki döviz ve altın mevduatlarına aktarıldığını bildirdi.
TCMB REZERVLERİNDE 9 MİLYAR DOLArlIK HAFTALIK DÜŞÜŞ
Goldman Sachs’ın raporuna göre, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasının (TCMB) brüt rezervleri 30 Eylül itibarıyla bir önceki haftaya kıyasla 9 milyar dolar azalarak 173 milyar dolara geriledi. Altın değerleme etkisi hariç tutulduğunda haftalık düşüş 5 milyar dolar oldu.
REZERVLERDE 11 MİLYARLIK DÜŞÜŞ
Eylül genelinde altın değerlemesi dikkate alınarak düzeltilmiş TCMB rezervleri 11 milyar dolar azaldı. İran savaşı öncesindeki seviyelerle karşılaştırıldığında rezervlerdeki düşüş 43 milyar dolara ulaştı. Altın değerleme etkisi hariç düşüş 17 milyar dolar olarak hesaplandı.
Goldman Sachs, altın ve SDR dışındaki varlıklar ile Uluslararası Para Fonu’ndaki SDR pozisyonu hariç tutularak tanımlanan Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz likiditesinin de savaş öncesi döneme göre 13 milyar dolar daha düşük olduğunu belirtti.
DÖVİZ MEVDUATLARI ARTTI
Rapora göre, 25 Eylül’e kadar olan haftada değerleme etkisinden arındırılmış döviz mevduatları 1,3 milyar dolar arttı. Altın mevduatlarında ise değişim görülmedi. Aynı haftada para piyasası fonlarından çıkış sınırlı kaldı.
Türk lirası mevduatlardaki artış ise eylülün son haftasında da sürdü. Goldman Sachs, 28 Eylül itibarıyla Türk lirası mevduatlarının bir hafta öncesine göre 7 milyar dolar arttığını bildirdi.
YABANCI YATIRIMCI HİSSEDEN ÇIKTI
Goldman Sachs’ın verilerine göre, 25 Eylül’e kadar olan haftada bankaların bilanço dışı döviz pozisyonu 1 milyar dolar arttı. Böylece söz konusu pozisyon, İran savaşı öncesindeki seviyenin bir miktar üzerine çıktı.
Aynı dönemde yerel borçlanma araçlarına 400 milyon dolarlık yabancı sermaye girişi gerçekleşirken, hisse senetlerinden 400 milyon dolarlık çıkış kaydedildi.
Şubat ayından bu yana yerel borçlanma araçları ve hisse senetlerindeki toplam yabancı çıkışı 3,4 milyar dolar oldu. Çıkışın büyük bölümü yerel borçlanma araçlarından kaynaklandı.
MEVDUAT VE KREDİ FAİZLERİ GERİLEDİ
25 Eylül’e kadar olan haftada Türk lirası mevduat faizleri 0,2 puan düşerek yıllık yüzde 43,4’e geriledi. Tüketici kredisi faizleri 0,5 puan azalışla yüzde 60,6’ya, ticari kredi faizleri ise 0,6 puan düşüşle yüzde 52,3’e indi.
Yıllıklandırılmış politika faizinin yaklaşık yüzde 45 olduğu varsayımıyla, tüketici kredisi faizleri ile politika faizi arasındaki fark yaklaşık 16 puan, ticari kredi faizleri ile politika faizi arasındaki fark ise 8 puan seviyesinde kaldı. Mevduat faizleri politika faizinin 1,2 puan altında gerçekleşti.
Goldman Sachs, 30 Eylül itibarıyla bankalara sağlanan Merkez Bankası net fonlamasının bir haftada 583 milyar Türk lirası azalarak negatif 632 milyar Türk lirasına ulaştığını bildirdi.
Banka, bu görünümün sistemde likidite fazlasının sürdüğüne işaret ettiğini belirtti.
28 Eylül itibarıyla Türk lirası cinsinden kredi büyümesi, üç aylık hareketli ortalamaya dayalı yıllıklandırılmış hesaplamada bir hafta öncesine göre yaklaşık 4 puan gerileyerek yüzde 31’e indi. Döviz cinsinden kredi büyümesi ise 0,5 puan artarak yüzde 12’ye yükseldi.
Türk lirası ve döviz kredilerini kapsayan toplam ağırlıklı kredi büyümesi yıllık yüzde 27 seviyesinde kaldı. Goldman Sachs, bu oranın 2024 ortasındaki en düşük seviyelere yakın olduğunu kaydetti.
